Gender en geaardheid

LHBT-jongeren zijn jongeren met homo-, lesbische, bi- of transgendergevoelens. Het klinkt alsof dit één groep is maar dat is niet zo. Achter de term ‘LHBT-jongeren’ gaat een gevarieerde groep jongeren schuil die op verschillende manieren uiting geeft aan de eigen seksuele geaardheid en genderidentiteit.

Aantrekkingskracht

Seksuele geaardheid gaat over aantrekkingskracht: tot wie voel jij je op een bepaalde manier aangetrokken? Op wie word jij verliefd? Is dat meestal een jongen of juist een meisje? Of allebei? Iemands seksuele geaardheid heeft meerdere kanten. Meestal wordt onderscheid gemaakt tussen seksueel gedrag (met wie heb je seks?), aantrekkingskracht (op wie val je?) en identiteit (hoe noem jij jezelf: hetero, homo, lesbisch of bi?). Dit lijkt hetzelfde maar dat is niet. Identiteit is daarin de meest lastige.

Seksuele geaardheden

Bij seksuele geaardheid denken we meestal aan homoseksueel en hetero-seksueel. Wanneer we spreken over seksuele diversiteit horen heteroseksuelen er dus ook bij.

Over wie en wat hebben we het nu eigenlijk?

  • Hetero: je seksueel aangetrokken voelen tot personen van de andere sekse.
  • Homo: je als man seksueel aangetrokken voelen tot mannen.
  • Lesbisch: je als vrouw seksueel aangetrokken voelen tot vrouwen.
  • Biseksueel: je seksueel aangetrokken voelen tot zowel mannen als vrouwen.
  • Panseksueel: je seksueel aangetrokken voelen tot personen ongeacht hun sekse, je bent als het ware ‘genderblind’. Je kunt ook op een persoon vallen die niet duidelijk een meisje of een jongen is.
  • Queer: een verzamelnaam voor iedereen die de bestaande man/vrouw-hokjes en homo/ hetero-hokjes te beperkend of niet fijn vindt.
  • Aseksueel: je hebt geen behoefte aan seksueel contact met een ander. Aseksualiteit kent verschillende verschijningsvormen: sommige hebben helemaal geen seksuele ver­langens, andere wel maar hebben geen behoefte aan seksueel contact.
  • Ik maak mijn eigen hokje wel: jongeren maken steeds meer hokjes om zichzelf een identiteit te geven die bij ze past. Niet iedereen voelt zich thuis bij de bovenstaande omschrijvingen.

Genderidentiteit

Met genderidentiteit bedoelen we: voel je je (meer) een jongen of juist (meer) een meisje of allebei? Of geen van beide? Genderidentiteit wordt erg belangrijk gevonden in onze samenleving. Zo gaan veel mensen ervan uit dat mannen en vrouwen wezenlijk verschillen van elkaar. We willen graag meteen weten of iemand een man of een vrouw is. We vinden het moeilijk om ons te verhouden tot een persoon bij wie de gender onbekend of onduidelijk is. Bij een geboorte is het een van de eerste vragen: ‘Is het een jongetje of een meisje?’ Gender gaat op dat moment alleen om de uiterlijke geslachtkenmerken. Maar de uiterlijke geslachtskenmerken kunnen niet overeenkomen met de identiteit van een persoon. Bijvoorbeeld: een kind heeft het lichaam van een meisje maar voelt zich een jongetje. Of het kind heeft het lichaam van een jongetje maar voelt zich een meisje. Hoe iemand er lichamelijk uitziet, kan dus verschillen van hoe iemand zich van binnen voelt.

Transgenders

De term transgender wordt vaak gebruikt als verzamelnaam: het gaat dan om een groep mensen die onderling sterk van elkaar verschilt. Transgenders hebben met elkaar gemeen dat voor hun identiteit (het gevoel wie jij zelf bent) de hokjes ‘man’ en ‘vrouw’ niet vanzelfsprekend zijn.

Het gaat om mensen die:

  • zich een meisje/vrouw voelen maar het lichaam hebben van een jongen/man. Of die zich een jongen/man voelen maar het lichaam hebben van een meisje/vrouw.
  • zich zowel mannelijk als vrouwelijk voelen.
  • zich tussen mannelijk en vrouwelijk in voelen.
  • zich niet mannelijk en niet vrouwelijk voelen.
  • de hokjes en ideeën over ‘man-zijn’ en ‘vrouw-zijn’ in onze samenleving te beperkt vinden voor hun eigen genderidentiteit en zichzelf daar niet in thuis voelen.

Een deel van deze personen slikt hormonen, is van plan één of meerdere operaties te ondergaan of heeft dat in het verleden al gedaan. Iemand die dit proces heeft doorlopen, wordt ook wel transseksueel genoemd. Het doel van de verschillende behandelingen is dat het eigen lichaam beter bij de eigen genderidentiteit gaat passen.
Net als mensen die niet transgender zijn, kunnen transgenders seksueel zowel hetero, lesbisch, homo of bi zijn.

Travestie

Travestie is het gekleed gaan als iemand van de ‘andere’ sekse: een man gaat bijvoorbeeld gekleed als vrouw en een vrouw gaat gekleed als man. Het gaat niet om mensen die hun lichaam willen veranderen maar om mensen die het leuk of fijn vinden om zich (af en toe of regelmatig) te kleden als de andere sekse. Sommige travestieten verkleden zich alleen in huiselijke kring, vaak zonder dat iemand anders dat weet. Maar er zijn ook travestieten die er duidelijk mee naar buiten komen. Travestie wordt ook wel crossdressing genoemd.

Wat is interseksualiteit?

Een interseksueel kind of een interseksuele volwassene is lichamelijk gezien niet duidelijk in te delen als jongetje of meisje, man of vrouw. Bijvoorbeeld doordat de chromosomen niet overeenkomen met de uiterlijke geslachtskenmerken, doordat de uiterlijke geslachtskenmerken onduidelijk zijn of doordat er sprake is van een andere chromosomencombinatie.

Interseksualiteit is dus iets anders dan transseksualiteit: bij transseksualiteit gaat het om identiteit, bij interseksualiteit gaat het om de individuele lichamelijke situatie. Hoewel beide termen het woord ‘seksualiteit’ in zich hebben, hebben ze niets met seks of seksuele geaardheid te maken.

Bron: Movisie 2015

Gender en geaardheid

Veel mensen halen ‘gender(identiteit)’ (voel je je mannelijk/ vrouwelijk) en ‘geaardheid’ (aantrekkingskracht, op wie wordt je verliefd) door elkaar. Terwijl, het zijn twee losse onderdelen van ieder’s identiteit. Je kan een heel mannelijke man zijn en homoseksueel, een transgendervrouw en hetero en alles daartussenin of omheen.

Man, of vrouw of misschien wel anders. Wat is gender?

Sommige jongens voelen zich helemaal mannelijk, sommige vrouwen voelen zich helemaal vrouwelijk. Er zijn ook meisjes die juist ‘jongensdingen’ en andersom. Is het raar als je als jongen op ballet wil, of als meisje houdt van voetbal? Wie bepaalt eigenlijk wat jij leuk moet vinden? Misschien denk je dat het raar is, maar als het past bij wie die persoon is, of bij wie jij bent, waarom zou je het dan niet doen?

Er zijn ook mensen die zich niet thuis voelen in hun lichaam. Mensen die zich vrouw voelen, maar geboren zijn met een piemel, en andersom. Ook zijn er mensen die zich helemaal niet thuis voelen in het ‘hokje’ Man óf Vrouw. Sommigen daarvan hebben een mannenlijf, sommige een vrouwenlijf, sommigen hebben een lijf met kenmerken van allebei.

Het kan best ingewikkeld zijn om uit te leggen dat je misschien wel niet echt een meisje bent, ook al heb je een vrouwenlijf, of andersom. Om je daar een beetje bij te helpen, is het handig als je wat meer weet over ‘gender’. Om te beginnen kan je het volgende filmpje eens bekijken. Daarin leggen ze een beetje uit wat het verschil is tussen je lijf (en wat er tussen je benen zit), wie je bént in je hoofd, hoe je je uit en op wie je verliefd wordt. Kijk maar. En op deze flyer kan je het eens rustig doorlezen.

Misschien ben je wel niet precies zoals anderen. Dat zou ook maar saai zijn! Iedereen is anders, en jij bent niet alleen.